Stare mapy Jaworzna i … szematyzm

Kto by pomyślał, że z niewielkiej wystawy, ledwie 16 eksponatów, wynika tak wiele ciekawych historii. Muzeum Miasta Jaworzna zaprasza na wystawę dawnych map i planów miasta. Wystawę przygotował Piotr Burczy. Każdy z eksponatów ma arcyciekawy opis, ba! niektóre wręcz zaskakujące. Krok po kroku śledzimy dzieje miasta. Najstarszy dokument wystawy pochodzi z końca XVIII wieku, to bardzo cenny eksponat.

REKLAMA

Niewielu pasjonatów wie, że jaworznickie własności górnicze wymieniono w tajemniczo brzmiącym dokumencie zwanym szematyzmem. Pojawia się w nim między innymi Czarne Bagno.

Wyjaśnimy też na przykładzie mapy kompleksu wydobywczego Barbara pochodzącej z XIX wieku co to takiego, prosimy o uwagę, współrzędne katastralne punktów triangulacyjnych i punktów granicznych.

Może też zadziwić plan regulacyjny spaleniska w Jaworznie datowany na koniec XIX wieku. Już z początkiem XIX w. Senator Wolnego Miasta Krakowa pisał w swej relacji, że Jaworzno ma „…najnieporządniejsze zabudowania domów (…) zagrażające spłonieniem całej wsi”. Były to drewniane chałupy ze słomianymi strzechami. W XIX wieku pożary strawiły to drewniane centrum Jaworzna co najmniej dwukrotnie. Po tych wydarzeniach zachowały się plany regulacyjne spalenisk.

Na zakończenie drobne objaśnienia, czym różni się mapa od planu. Wbrew pozorom to nie to samo.

Po obejrzeniu tej pasjonującej wystawy warto wyruszyć w teren, pomocny może być XIX-wieczny plan bagien na Podłężu, choć te ponoć osuszono. Przy okazji wędrówek może odkryjecie zamek-widmo w Długoszynie. Byłoby rewelacyjnie.

- REKLAMA -


Zewnętrzne linki

1 KOMENTARZ

  1. Nie tylko na Podłężu znajduje się obszar o którym kiedyś pisałem jako o Klubie Anonimowych Bagien. Do tego towarzystwa należy między innymi Grabańka oraz obszar zabudowy w rejonie ulicy Turystycznej. W Ciężkowicach jest jeszcze miejsce zwane Bagienko, także zabudowane w ostatnich latach. A przecież powrót do przeszłości jest możliwy w każdej chwili.